In Nederland kun je kiezen tussen een reguliere en een particuliere opleiding. Een particuliere opleiding is duurder, soms flink, en toch kiezen er ieder jaar meer studenten voor. Wat is het verschil eigenlijk, en waar moet je op letten?
Wat is het verschil?
De meeste opleidingen op het hbo en aan de universiteit zijn regulier. Dat wil zeggen: de overheid betaalt mee. Je betaalt het wettelijk collegegeld, een bedrag dat voor iedereen gelijk is en dat jaarlijks door de overheid wordt vastgesteld, en je hebt recht op studiefinanciering.
Een particuliere opleiding wordt niet door de overheid bekostigd. De school bepaalt zelf wat de opleiding kost, en dat heet instellingscollegegeld. Dat ligt hoger dan het wettelijk collegegeld, en hoeveel hoger verschilt sterk per school.
Daartussenin zit een groep die vaak voor verwarring zorgt. Een deel van de particuliere scholen biedt opleidingen aan die door de overheid erkend zijn. Volg je zo'n erkende opleiding aan een aangewezen instelling, dan kun je wel studiefinanciering krijgen, maar je betaalt nog steeds het hogere instellingscollegegeld.
Let op de erkenning
Dit is het belangrijkste dat je controleert, belangrijker dan de prijs.
Een erkende opleiding is geaccrediteerd: de kwaliteit is getoetst en het diploma is een officieel mbo-, hbo- of wo-diploma. Een niet-erkende opleiding levert een papiertje van de school zelf. Dat kan waardevol zijn in een vak waar iedereen die school kent, en het kan ook betekenen dat een werkgever of een vervolgopleiding er niets mee doet.
Zoek de opleiding op in het register van erkende opleidingen voordat je iets tekent. Vraag de school ook rechtstreeks: is deze opleiding geaccrediteerd, en welk diploma krijg ik precies?
Wat het echt kost
Vraag altijd het volledige bedrag op, en vraag wat erin zit. Bij de ene school is het collegegeld inclusief boeken, inschrijfgeld en tentamens, bij de andere komt dat er allemaal nog bij. Vraag ook wat er gebeurt als je halverwege stopt, want een particuliere school werkt met een contract en dat loopt niet altijd zomaar af.
Reken het uit over de hele opleiding, niet per jaar. Dat is het getal waar het om gaat.
Kleinschalig, flexibel en specifiek
Particuliere scholen zijn meestal kleiner. Daardoor kunnen ze in kleine groepen lesgeven, met meer persoonlijke aandacht en meer ruimte voor wat jij nodig hebt. Voor sommige studenten is dat precies het verschil tussen doorgaan en afhaken.
Ze zijn ook vaker flexibel. Je hebt meer invloed op je eigen tempo en minder verplichte contacturen. Daarom zijn ze populair bij topsporters, bij mensen die naast hun werk studeren en bij studenten die op afstand willen studeren.
En het aanbod is specifiek. Waar het reguliere onderwijs vaak brede opleidingen heeft, is een particuliere opleiding meestal gericht op één vak of één beroepsgroep.
Waar het op neerkomt
Duurder betekent niet automatisch beter, en goedkoper niet automatisch slechter. Ook tussen particuliere scholen zitten grote verschillen in kwaliteit.
Kijk dus niet naar het label, maar naar drie dingen: is de opleiding erkend, wat kost hij van begin tot eind, en past de manier van lesgeven bij hoe jij leert. Ga langs, praat met studenten die er nu zitten, en vraag wat ze na een jaar zouden overdoen.